هويت فرهنگی و تاريخی كردان خاورميانه / بخش اول

دکتر سوران کردستاني محقق و نويسنده کرد

منتشر شده در روزنامه همشهری

2140‏‎ ‎‏‏،‏‎13 JUN 2000 خرداد 1379 ، ‏‎ سه‌شنبه‌ 24‏‎


ايراني‌‏‎ مختلف‌‏‎ اقوام‌‏‎ فرهنگي‌‏‎ هويت‌‏‎ به‌‏‎ توجه‌‏‎ و‏‎ بررسي‌‏‎ : اشاره‌‏‎
واقعيتهاي‌‏‎ شناخت‌‏‎ موجب‏‎ سو‏‎ يك‌‏‎ از‏‎ ملي‌‏‎ هويت‌‏‎ درچارچوب‏‎
تحكيم‌‏‎ به‌‏‎ منجر‏‎ تواند‏‎ مي‌‏‎ ديگر‏‎ سوي‌‏‎ واز‏‎ شود‏‎ مي‌‏‎ اجتماعي‌‏‎
كرد‏‎ قوم‌‏‎ اقوام‌ ، ‏‎ اين‌‏‎ از‏‎ يكي‌‏‎ شود‏‎ جمعي‌‏‎ انسجام‌‏‎ و‏‎ ملي‌‏‎ وحدت‌‏‎
در‏‎ آنان‌‏‎ بر‏‎ كه‌‏‎ ظلمي‌‏‎ و‏‎ آن‌‏‎ تاريخي‌‏‎ صبغه‌‏‎ به‌‏‎ توجه‌‏‎ با‏‎ كه‌‏‎ است‌‏‎
براي‌‏‎ سخت‌كوش‌‏‎ و‏‎ مبارز‏‎ اقوام‌‏‎ از‏‎ يكي‌‏‎ رفته‌ ، ‏‎ شاهنشاهي‌‏‎ نظام‌‏‎
اسلامي‌‏‎ انقلاب‏‎ از‏‎ بعد‏‎ بويژه‌‏‎ كشور‏‎ ارضي‌‏‎ و‏‎ ملي‌‏‎ امنيت‌‏‎ حفظ‏‎
مقابله‌‏‎ همچنين‌‏‎ و‏‎ ضدانقلاب‏‎ و‏‎ محارب‏‎ گروه‌هاي‌‏‎ با‏‎ مقابله‌‏‎ در‏‎
.مي‌رود‏‎ به‌شمار‏‎ ساله‌‏‎ تحميلي‌ 8‏‎ جنگ‌‏‎ در‏‎ بغداد‏‎ رژيم‌‏‎ با‏‎
انديشه‌‏‎ گروه‌‏‎
فرهنگي‌‏‎ هويت‌‏‎
اكتسابي‌‏‎ شناسه‌هاي‌‏‎ و‏‎ ويژگيها‏‎ از‏‎ مجموعه‌اي‌‏‎ فرهنگي‌ ، ‏‎ هويت‌‏‎
ملل‌‏‎ يا‏‎ اقوام‌‏‎ ديگر‏‎ از‏‎ را‏‎ تمدني‌‏‎ يا‏‎ و‏‎ ملتي‌‏‎ يا‏‎ قومي‌‏‎ كه‌‏‎ است‌‏‎
.مي‌سازد‏‎ متمايز‏‎ تمدنها‏‎ يا‏‎ و‏‎
زيرمجموعه‌هايي‌‏‎ از‏‎ انساني‌ ، ‏‎ جوامع‌‏‎ فرهنگي‌‏‎ هويت‌‏‎ مجموعه‌‏‎
و‏‎ عشاير‏‎ طوايف‌ ، ‏‎ تيره‌ها ، ‏‎ خاندانها ، ‏‎ خانواده‌ها ، ‏‎ همچون‌‏‎
زيرمجموعه‌هايشان‌ ، ‏‎ با‏‎ شعوب‏‎ يا‏‎ اقوام‌‏‎.‎مي‌شود‏‎ تشكيل‌‏‎ اقوام‌‏‎
مجموعه‌‏‎.‎شده‌اند‏‎ پراكنده‌‏‎ مشخصي‌‏‎ جغرافيايي‌‏‎ قلمرو‏‎ در‏‎
جغرافيايي‌‏‎ قلمرو‏‎ در‏‎ و‏‎ باشند‏‎ اشتراكاتي‌‏‎ داراي‌‏‎ كه‌‏‎ اقوامي‌‏‎
وجود‏‎ به‌‏‎ را‏‎ (ملت‌‏‎)‎ باشند ، ‏‎ يافته‌‏‎ اسكان‌‏‎ گسترده‌تري‌‏‎
در‏‎ مانا ، ‏‎ و‏‎ پويا‏‎ شيوه‌‏‎ به‌‏‎ كه‌‏‎ ملتهايي‌‏‎ مجموعه‌‏‎ و‏‎ مي‌آورند‏‎
مشتركي‌‏‎ ويژگيهاي‌‏‎ از‏‎ مكان‌ ، ‏‎ و‏‎ زمان‌‏‎ از‏‎ وسيع‌تري‌‏‎ گستره‌‏‎
.مي‌آورند‏‎ پديد‏‎ را‏‎ واحدي‌‏‎ (تمدن‌‏‎)‎ باشند ، ‏‎ برخوردار‏‎
اتحاديه‌هاي‌‏‎ تشكيل‌‏‎ به‌‏‎ مي‌تواند‏‎ اقوام‌ ، ‏‎ همگرايي‌‏‎ فرايند‏‎
است‌‏‎ مقطعي‌‏‎ يا‏‎ مجاورتي‌‏‎ اتحاد‏‎ نوعي‌‏‎ كه‌‏‎ فدراتيو‏‎ و‏‎ سياسي‌‏‎
به‌‏‎ فرهنگي‌ ، ‏‎ و‏‎ تاريخي‌‏‎ همبستگي‌‏‎ مسير‏‎ در‏‎ اينكه‌‏‎ يا‏‎ و‏‎ بينجامد‏‎
وحدت‌‏‎ همگرايي‌ ، ‏‎ اول‌‏‎ نوع‌‏‎ در‏‎.‎گردد‏‎ منجر‏‎ ارگانيك‌‏‎ وحدتي‌‏‎
شكننده‌‏‎ و‏‎ اعتباري‌‏‎ است‌‏‎ وحدتي‌‏‎ انساني‌ ، ‏‎ مجموعه‌هاي‌‏‎ يا‏‎ اقوام‌‏‎
ماهوي‌ ، ‏‎ شده‌‏‎ ايجاد‏‎ وحدت‌‏‎ دوم‌ ، ‏‎ نوع‌‏‎ در‏‎ اما‏‎ غيرساختاري‌ ، ‏‎ و‏‎
از‏‎ كه‌‏‎ هويتي‌‏‎ لذا‏‎.‎است‌‏‎ انتخابي‌‏‎ و‏‎ اختياري‌‏‎ فعال‌ ، ‏‎ بنيادي‌ ، ‏‎
.متكامل‌‏‎ و‏‎ برتر‏‎ است‌‏‎ هويتي‌‏‎ مي‌گيرد‏‎ نشات‌‏‎ ارگانيك‌‏‎ وحدت‌‏‎
در‏‎ قومي‌‏‎ هويتهاي‌‏‎ مولود‏‎ ايراني‌ ، ‏‎ ملي‌‏‎ هويت‌‏‎ كه‌‏‎ بپذيريم‌‏‎ اگر‏‎
مسلم‌‏‎ و‏‎ مشخص‌‏‎ نيز‏‎ قومي‌‏‎ هويت‌‏‎ اهميت‌‏‎ و‏‎ ارزش‌‏‎ است‌ ، ‏‎ ايران‌‏‎
كه‌‏‎ است‌‏‎ آن‌‏‎ ارتباط‏‎ اين‌‏‎ در‏‎ ايرانيان‌‏‎ ما‏‎ تكليف‌‏‎ و‏‎ مي‌گردد‏‎
و‏‎ عميق‌‏‎ قلبي‌ ، ‏‎ پيوندي‌‏‎ خويش‌‏‎ ملي‌‏‎ هويت‌‏‎ با‏‎ بخواهيم‌‏‎ اگر‏‎
نيز‏‎ را‏‎ خود‏‎ قومي‌‏‎ هويتهاي‌‏‎ مي‌بايد‏‎ سازيم‌ ، ‏‎ برقرار‏‎ ناگسستني‌‏‎
از‏‎ ايراني‌‏‎ جمعي‌‏‎ هويت‌‏‎ زيرا‏‎ كنيم‌ ، ‏‎ دفاع‌‏‎ آن‌‏‎ از‏‎ و‏‎ بداريم‌‏‎ پاس‌‏‎
كه‌‏‎ حالي‌‏‎ در‏‎.‎مي‌گردد‏‎ سيراب‏‎ قومي‌‏‎ هويت‌‏‎ سرچشمه‌هاي‌‏‎
جدايي‌طلبانه‌‏‎ و‏‎ واگرايانه‌‏‎ مفهومي‌‏‎ قوم‌گرايي‌ ، ‏‎ و‏‎ قوم‌مداري‌‏‎
رگه‌هاي‌‏‎ و‏‎ نژادپرستي‌‏‎ پتانسيل‌‏‎ و‏‎ مي‌سازد‏‎ متبادر‏‎ ذهن‌‏‎ به‌‏‎ را‏‎
عطيه‌‏‎ قومي‌‏‎ هويت‌‏‎ عكس‌ ، ‏‎ به‌‏‎.دارد‏‎ نهفته‌‏‎ خود‏‎ در‏‎ را‏‎ شووينيستي‌‏‎
با‏‎ را‏‎ تكاملي‌‏‎ شناخت‌‏‎ پتانسيل‌‏‎ كه‌‏‎ فطري‌‏‎ و‏‎ الهي‌‏‎ است‌‏‎ موهبتي‌‏‎ و‏‎
نقطه‌‏‎ و‏‎ سرمنزل‌‏‎ هويت‌‏‎ اين‌‏‎ اسلامي‌ ، ‏‎ ديدگاه‌‏‎ از‏‎ و‏‎ دارد‏‎ خود‏‎
است‌ ، ‏‎ گرديده‌‏‎ مقرر‏‎ فرهنگي‌‏‎ تكامل‌‏‎ و‏‎ تكاملي‌‏‎ شناخت‌‏‎ آغازين‌‏‎
مصرح‌‏‎ معني‌‏‎ همين‌‏‎ حجرات‌‏‎ مباركه‌‏‎ سوره‌‏‎ آيه‌ 13‏‎ در‏‎ كه‌‏‎ آن‌چنان‌‏‎
جعلناكم‌‏‎ و‏‎ وانثي‌‏‎ ذكر‏‎ من‌‏‎ اناخلقناكم‌‏‎ ياايهاالناس‌‏‎:‎است‌‏‎
‎‏‏13‏‎/الحجرات‌‏‎.‎.‎.‎لتعارفوا‏‎ قبائل‌‏‎ و‏‎ “شعوبا‏‎
و‏‎ (‎قومي‌‏‎ هويت‌‏‎) دوگونه‌‏‎ ايراني‌ ، ‏‎ جامعه‌‏‎ در‏‎ آنكه‌‏‎ سخن‌‏‎ فرجام‌‏‎
در‏‎ ريشه‌‏‎ قومي‌‏‎ هويت‌‏‎.‎است‌‏‎ بوده‌‏‎ مطرح‌‏‎ همواره‌‏‎ (‎ملي‌‏‎ هويت‌‏‎)‎
به‌‏‎ ملي‌‏‎ هويت‌‏‎ و‏‎ دارد‏‎ گذشته‌‏‎ تاريخ‌‏‎ هزاره‌هاي‌‏‎ و‏‎ سده‌ها‏‎
اقوام‌‏‎ سياسي‌‏‎ /اجتماعي‌‏‎ /فرهنگي‌‏‎ حيات‌‏‎ مشترك‌‏‎ فصل‌‏‎ عنوان‌‏‎
و‏‎ استقلال‌‏‎ و‏‎ همبستگي‌‏‎ و‏‎ يكپارچگي‌‏‎ متضمن‌‏‎ هماره‌‏‎ ايراني‌‏‎
.است‌‏‎ بوده‌‏‎ ايران‌‏‎ سرزمين‌‏‎ ارضي‌‏‎ تماميت‌‏‎
هويت‌‏‎ آسيبشناسي‌‏‎
ميسور‏‎ و‏‎ ممكن‌‏‎ جامعه‌اي‌‏‎ در‏‎ ملي‌‏‎ يا‏‎ قومي‌‏‎ هويت‌‏‎ احراز‏‎ هرگاه‌‏‎
.گرديد‏‎ خواهد‏‎ مواجه‌‏‎ هويت‌‏‎ بحران‌‏‎ با‏‎ جامعه‌‏‎ آن‌‏‎ نگردد ، ‏‎
مطرح‌‏‎ هويت‌‏‎ آسيبشناسي‌‏‎ گستره‌‏‎ در‏‎ كه‌‏‎ موضوعاتي‌‏‎ عمده‌ترين‌‏‎
.هويت‌‏‎ نابودي‌‏‎ و‏‎ استحاله‌‏‎ و‏‎ مسخ‌‏‎ انجماد ، ‏‎:‎از‏‎ است‌‏‎ عبارت‌‏‎ است‌‏‎
مرحله‌ ، ‏‎ اين‌‏‎ در‏‎.‎است‌‏‎ هويت‌‏‎ ديدن‌‏‎ آسيب‏‎ آغازين‌‏‎ مرحله‌‏‎ انجماد ، ‏‎
مقاومتهايي‌‏‎ هنوز‏‎ و‏‎ فعالند‏‎ هويت‌‏‎ تحقير‏‎ و‏‎ سركوب‏‎ مكانيسمهاي‌‏‎
استمرار‏‎ صورت‌‏‎ در‏‎.‎مي‌يابند‏‎ بروز‏‎ مجال‌‏‎ تهاجم‌‏‎ اين‌‏‎ برابر‏‎ در‏‎
محدودتر‏‎ و‏‎ كم‌دامنه‌تر‏‎ تدريج‌‏‎ به‌‏‎ مقاومتها‏‎ مرحله‌ ، ‏‎ اين‌‏‎
مقاومتي‌‏‎ هيچگونه‌‏‎ كه‌‏‎ فرارسد‏‎ زماني‌‏‎ است‌‏‎ ممكن‌‏‎ سپس‌‏‎ و‏‎ مي‌شود‏‎
مرحله‌‏‎ اين‌‏‎نگيرد‏‎ صورت‌‏‎ هويت‌فرسا‏‎ عوامل‌‏‎ تهاجم‌‏‎ برابر‏‎ در‏‎
هويت‌‏‎ بحران‌‏‎ حيطه‌‏‎ در‏‎ كه‌‏‎ است‌‏‎ (شدن‌‏‎ الينه‌‏‎) و‏‎ (‎مسخ‌‏‎)همانا‏‎
هويت‌‏‎ بحران‌‏‎ عرصه‌‏‎ در‏‎ و‏‎ قومي‌‏‎ و‏‎ شخصيتي‌‏‎ سقوط‏‎ و‏‎ ركود‏‎ به‌‏‎ قومي‌‏‎
.مي‌انجامد‏‎ غيرفعال‌‏‎ و‏‎ سويه‌‏‎ يك‌‏‎ فرهنگ‌پذيري‌‏‎ به‌‏‎ ملي‌ ، ‏‎
هويت‌‏‎ زمينه‌‏‎ در‏‎ اليناسيون‌‏‎ و‏‎ مسخ‌‏‎ حالت‌‏‎ بروز‏‎ و‏‎ شدن‌‏‎ مزمن‌‏‎
مي‌شود‏‎ نزديك‌‏‎ فاجعه‌آميزي‌‏‎ مراحل‌‏‎ به‌‏‎ تدريج‌‏‎ به‌‏‎ ملي‌ ، ‏‎ و‏‎ قومي‌‏‎
و‏‎ قوم‌ ، ‏‎ نابودي‌‏‎ و‏‎ اضمحلال‌‏‎ به‌‏‎ قومي‌ ، ‏‎ هويت‌‏‎ بحران‌‏‎ سطح‌‏‎ در‏‎ كه‌‏‎
استثمار‏‎ برقراري‌‏‎ و‏‎ استعمار‏‎ حاكميت‌‏‎ به‌‏‎ ملي‌ ، ‏‎ هويت‌‏‎ سطح‌‏‎ در‏‎
موجب‏‎ سطحي‌ ، ‏‎ هر‏‎ در‏‎ هويت‌‏‎ نابودي‌‏‎ سرانجام‌ ، ‏‎.‎مي‌گردد‏‎ منجر‏‎
وابستگي‌‏‎ و‏‎ بردگي‌‏‎ و‏‎ فرد‏‎ نزد‏‎ در‏‎ شخصيت‌‏‎ سقوط‏‎ و‏‎ تفكر‏‎ ركود‏‎
ملي‌ ، ‏‎ هويت‌‏‎ نابودي‌‏‎ با‏‎.‎مي‌گردد‏‎ انساني‌‏‎ جامعه‌‏‎ در‏‎ مطلق‌‏‎
قرار‏‎ سقوط‏‎ و‏‎ خطر‏‎ معرض‌‏‎ در‏‎ نيز‏‎ ارضي‌‏‎ تماميت‌‏‎ و‏‎ استقلال‌‏‎
سازنده‌ ، ‏‎ مثبت‌ ، ‏‎ همواره‌‏‎ هويتها‏‎ كه‌‏‎ روست‌‏‎ اين‌‏‎ از‏‎ هم‌‏‎.‎مي‌گيرد‏‎
از‏‎ يكي‌‏‎.‎جوامع‌اند‏‎ تكامل‌‏‎ و‏‎ ترقي‌‏‎ ضامن‌‏‎ و‏‎ شخصيت‌پرداز‏‎
يك‌‏‎ جمعي‌‏‎ خاطر‏‎ تعلق‌‏‎ ملي‌ ، ‏‎ و‏‎ قومي‌‏‎ هويت‌‏‎ ويژگيهاي‌‏‎ مهمترين‌‏‎
همانا‏‎ دلبستگي‌ ، ‏‎ اين‌‏‎ آثار‏‎ از‏‎ و‏‎ است‌‏‎ آن‌‏‎ به‌‏‎ نسبت‌‏‎ جامعه‌‏‎
است‌‏‎ جامعه‌‏‎ آن‌‏‎ اعضاي‌‏‎ و‏‎ آحاد‏‎ مشاركت‌‏‎ تضمين‌‏‎ و‏‎ جامعه‌‏‎ انتظام‌‏‎
بنابراين‌ ، ‏‎.‎فرهنگي‌‏‎ تكامل‌‏‎ و‏‎ همه‌جانبه‌‏‎ توسعه‌‏‎ جريان‌‏‎ در‏‎
به‌‏‎ جوامع‌‏‎ در‏‎ فرهنگي‌‏‎ هويتهاي‌‏‎ و‏‎ فرهنگها‏‎ اعتبار‏‎ و‏‎ ارزش‌‏‎
بلكه‌‏‎ نيست‌ ، ‏‎ آنها‏‎ پيشينه‌‏‎ به‌‏‎ تفاخر‏‎ و‏‎ زيبايي‌شناسي‌‏‎ جنبه‌‏‎
ظرفيتهاي‌‏‎ به‌‏‎ فرهنگي‌‏‎ مجموعه‌هاي‌‏‎ اهميت‌‏‎ و‏‎ زندگي‌‏‎ ارزش‌‏‎
.آنهاست‌‏‎ تكامل‌‏‎ و‏‎ توسعه‌‏‎ و‏‎ تاثرپذيري‌‏‎ و‏‎ تاثيرگذاري‌‏‎
ايران‌‏‎ در‏‎ كردان‌‏‎ قومي‌‏‎ هويت‌‏‎ بحران‌‏‎ پيشينه‌‏‎
مديريت‌‏‎ سنتي‌‏‎ شيوه‌هاي‌‏‎ كه‌‏‎ مي‌دهد‏‎ نشان‌‏‎ تاريخي‌‏‎ بررسي‌هاي‌‏‎
تحت‌‏‎ كه‌‏‎ شرقي‌‏‎ جوامع‌‏‎ در‏‎ سياسي‌ ، ‏‎ قدرت‌‏‎ اعمال‌‏‎ و‏‎ انحصار‏‎ و‏‎ كلان‌‏‎
رگه‌هايي‌‏‎ با‏‎ همواره‌‏‎ مي‌شوند ، ‏‎ شناخته‌‏‎ حكومت‌‏‎ و‏‎ سلطنت‌‏‎ عنوان‌‏‎
قدرت‌‏‎ هرم‌‏‎ راس‌‏‎ در‏‎ مطلق‌‏‎ اختيار‏‎ و‏‎ جاه‌طلبي‌‏‎ و‏‎ خودكامگي‌‏‎ از‏‎
روايات‌‏‎ از‏‎ مشحون‌‏‎ ايران‌‏‎ تاريخ‌‏‎ همچنانكه‌‏‎ است‌ ، ‏‎ بوده‌‏‎ همراه‌‏‎
تخت‌‏‎ و‏‎ تاج‌‏‎ دادن‌‏‎ دست‌‏‎ از‏‎ يا‏‎ حفظ‏‎ نحوه‌‏‎ و‏‎ قدرت‌‏‎ انتقال‌‏‎ وقايع‌‏‎
اين‌‏‎ موازات‌‏‎ به‌‏‎ البته‌‏‎.‎مدفون‌‏‎ سلسله‌هاي‌‏‎ سلاطين‌‏‎ و‏‎ پادشاهان‌‏‎
و‏‎ ضداستبدادي‌‏‎ تحركات‌‏‎ هماره‌‏‎ ظالمانه‌ ، ‏‎ و‏‎ مستمر‏‎ اقتدارات‌‏‎
در‏‎ و‏‎ است‌‏‎ رسيده‌‏‎ ظهور‏‎ به‌‏‎ مردمي‌‏‎ محدود‏‎ يا‏‎ گسترده‌‏‎ خيزشهاي‌‏‎
را‏‎ سكوت‌‏‎ مهر‏‎ حق‌طلباني‌‏‎ و‏‎ عدالتخواهان‌‏‎ عصري‌‏‎ و‏‎ دوره‌‏‎ هر‏‎
و‏‎ زمان‌‏‎ با‏‎ متناسب‏‎ و‏‎ گوناگون‌‏‎ شيوه‌هاي‌‏‎ با‏‎ و‏‎ شكسته‌اند‏‎
از‏‎ فراتر‏‎ گاهي‌‏‎ و‏‎ گشوده‌اند‏‎ اعتراض‌‏‎ به‌‏‎ زبان‌‏‎ خود ، ‏‎ مكان‌‏‎
هر‏‎.‎برخاسته‌اند‏‎ مبارزه‌‏‎ به‌‏‎ خويش‌‏‎ زمان‌‏‎ ظلمه‌‏‎ با‏‎ اعتراض‌ ، ‏‎
مخالفتها‏‎ و‏‎ انجاميده‌‏‎ شكست‌‏‎ به‌‏‎ تحركات‌‏‎ اين‌‏‎ “غالبا‏‎ كه‌‏‎ چند‏‎
ستمگر‏‎ حكام‌‏‎ و‏‎ جور‏‎ سلاطين‌‏‎ سلطه‌‏‎ “ظاهرا‏‎ و‏‎ گرديده‌‏‎ سركوب‏‎
مبارزات‌‏‎ و‏‎ عدالتخواهي‌‏‎ فريادهاي‌‏‎ اما‏‎ است‌ ، ‏‎ يافته‌‏‎ استمرار‏‎
ثبت‌‏‎ خاطره‌ها‏‎ و‏‎ يادها‏‎ در‏‎ و‏‎ نشده‌‏‎ فراموش‌‏‎ هرگز‏‎ حق‌طلبانه‌‏‎
گرديده‌‏‎ جاودانه‌‏‎ نحل‌‏‎ و‏‎ ملل‌‏‎ و‏‎ امم‌‏‎ جمعي‌‏‎ حافظه‌‏‎ در‏‎ و‏‎ گشته‌‏‎
.است‌‏‎
و‏‎ شاه‌‏‎ كه‌‏‎ باستان‌‏‎ ايران‌‏‎ اديان‌‏‎ از‏‎ رسمي‌‏‎ برداشت‌‏‎ نوعي‌‏‎ اما‏‎ و‏‎
و‏‎ زمين‌‏‎ روي‌‏‎ بر‏‎ او‏‎ نماينده‌‏‎ و‏‎ (‎ظل‌الله‌‏‎)‎ خدا‏‎ سايه‌‏‎ سلطان‌‏‎
در‏‎ دانسته‌ ، ‏‎ مردم‌‏‎ ناموس‌‏‎ و‏‎ عرض‌‏‎ و‏‎ مال‌‏‎ و‏‎ جان‌‏‎ اختيار‏‎ صاحب‏‎
سلطه‌‏‎ هرم‌‏‎ به‌نفع‌‏‎ جوامع‌‏‎ موءمنين‌‏‎ ايمان‌‏‎ و‏‎ تدين‌‏‎ از‏‎ واقع‌‏‎
و‏‎ خودكامگيها‏‎ همه‌‏‎ ريشه‌‏‎ خود‏‎ اين‌‏‎ كه‌‏‎ است‌ ، ‏‎ نموده‌‏‎ سوءاستفاده‌‏‎
ظهور‏‎ با‏‎ البته‌‏‎.‎است‌‏‎ سلف‌‏‎ حكام‌‏‎ و‏‎ پادشاهان‌‏‎ سلطه‌طلبي‌هاي‌‏‎
رد‏‎ و‏‎ شرك‌‏‎ هرگونه‌‏‎ نفي‌‏‎ و‏‎ (‎ص‌‏‎)محمدي‌‏‎ شريعت‌‏‎ جهان‌آراي‌‏‎ خورشيد‏‎
و‏‎ مقدس‌‏‎ دين‌‏‎ زمين‌ ، ‏‎ روي‌‏‎ خودكامه‌‏‎ و‏‎ شيطاني‌‏‎ نيروهاي‌‏‎ تمامي‌‏‎
براي‌‏‎ سعادت‌‏‎ و‏‎ وارستگي‌‏‎ و‏‎ عدالت‌‏‎ و‏‎ آزادي‌‏‎ اسلام‌ ، ‏‎ بخش‌‏‎ رهايي‌‏‎
از‏‎ دهه‌‏‎ چندين‌‏‎ گذشت‌‏‎ از‏‎ پس‌‏‎ اما‏‎.آورد‏‎ ارمغان‌‏‎ به‌‏‎ جهانيان‌‏‎
سده‌هاي‌‏‎ طول‌‏‎ ودر‏‎ شد‏‎ آغاز‏‎ قدرت‌‏‎ از‏‎ استفاده‌‏‎ سوء‏‎ اسلام‌ ، ‏‎ صدر‏‎
و‏‎ سلاطين‌‏‎ و‏‎ پادشاهان‌‏‎ گذر ، ‏‎ اين‌‏‎ در‏‎يافت‌‏‎ استمرار‏‎ گذشته‌‏‎
اصلي‌‏‎ عامل‌‏‎ به‌‏‎ آنها‏‎ ودرشت‌‏‎ ريز‏‎ كارگزاران‌‏‎ و‏‎ ظلمه‌‏‎ و‏‎ حكام‌‏‎
جولان‌‏‎ عرصه‌‏‎ را‏‎ تاريخ‌‏‎ و‏‎ شدند‏‎ تبديل‌‏‎ اختناق‌‏‎ و‏‎ جور‏‎ و‏‎ سلطه‌‏‎
به‌‏‎ آن‌‏‎ شرح‌‏‎ كه‌‏‎ شد‏‎ وچنان‌‏‎ نمودند‏‎ خويش‌‏‎ خودكامگيهاي‌‏‎ سمند‏‎
.است‌‏‎ ثبت‌‏‎ عالم‌‏‎ جريده‌‏‎ بر‏‎ تفصيل‌‏‎
آيندي‌‏‎ بر‏‎ رامي‌توان‌‏‎ ايران‌‏‎ كردستان‌‏‎ اجتماعي‌‏‎ /سياسي‌‏‎ ساختار‏‎
و‏‎ مهمترين‌‏‎ بر‏‎ است‌‏‎ مشتمل‌‏‎ كه‌‏‎ دانست‌‏‎ زير‏‎ عوامل‌‏‎ و‏‎ علل‌‏‎ از‏‎
:متصوره‌‏‎ موارد‏‎ برجسته‌ترين‌‏‎
مطلق‌العنان‌‏‎ و‏‎ ولايات‌‏‎ به‌‏‎ آن‌‏‎ تسري‌‏‎ و‏‎ سلطنت‌‏‎ خودكامگي‌‏‎ -‎‏‏1‏‎
و‏‎ مستمر‏‎ و‏‎ جدي‌‏‎ نظارت‌‏‎ عدم‌‏‎ و‏‎ محلي‌‏‎ حكمرانان‌‏‎ و‏‎ واليان‌‏‎ بودن‌‏‎
سالي‌‏‎ واليان‌ ، ‏‎ انتصاب‏‎ از‏‎ پس‌‏‎ چنانكه‌‏‎.‎آنان‌‏‎ كار‏‎ بر‏‎ قانوني‌‏‎
مي‌شد ، ‏‎ فرستاده‌‏‎ مركز‏‎ به‌‏‎ ولايت‌‏‎ ديواني‌‏‎ ماليات‌‏‎ عوايدو‏‎ يكبار‏‎
اين‌‏‎ از‏‎ چيزي‌‏‎ واليان‌‏‎ ميل‌‏‎ و‏‎ حيف‌‏‎ از‏‎ پس‌‏‎ كه‌‏‎ صورتي‌‏‎ در‏‎ هم‌‏‎ آن‌‏‎
تعويض‌‏‎ حكمرانان‌‏‎ هرازگاهي‌‏‎ نيز‏‎ و‏‎ ;مي‌ماند‏‎ باقي‌‏‎ وجوهات‌‏‎
او‏‎ تابعه‌‏‎ عوامل‌‏‎ از‏‎ يكي‌‏‎ يا‏‎ شاه‌‏‎ يكبار‏‎ سال‌‏‎ چندين‌‏‎ و‏‎ مي‌شدند‏‎
اين‌‏‎ و‏‎ مي‌رفتند‏‎ ولايات‌‏‎ به‌‏‎ سركشي‌‏‎ يا‏‎ (گردش‌‏‎ بلوك‌‏‎)‎ عنوان‌‏‎ به‌‏‎
مملكتي‌‏‎ دارالخلافه‌‏‎ باسلطنت‌‏‎ ولايات‌‏‎ حكومت‌‏‎ مشترك‌‏‎ فصول‌‏‎ تنها‏‎
سال‌ 1275‏‎ در‏‎ يكبار‏‎ تنها‏‎ قاجار‏‎ دوره‌‏‎ سراسر‏‎ در‏‎ چنانكه‌‏‎.‎بود‏‎
راهي‌‏‎ گردش‌‏‎ بلوك‌‏‎ عنوان‌‏‎ به‌‏‎ شاه‌‏‎ ناصرالدين‌‏‎ قمري‌ ، ‏‎ هجري‌‏‎
.است‌‏‎ گزيده‌‏‎ اقامت‌‏‎ سنندج‌‏‎ دارالحكومه‌‏‎ در‏‎ و‏‎ گرديده‌‏‎ كردستان‌‏‎
سلطنتش‌‏‎ آغاز‏‎ در‏‎ ناصرالدينشاه‌‏‎ قاجار ، ‏‎ شاهان‌‏‎ ميان‌‏‎ از‏‎ البته‌‏‎
كردن‌‏‎ وارد‏‎:قبيل‌‏‎ از‏‎ زد‏‎ دست‌‏‎ مابانه‌‏‎ تجدد‏‎ اقدامات‌‏‎ برخي‌‏‎ به‌‏‎
و‏‎ قندريزي‌‏‎ و‏‎ فشنگ‌سازي‌‏‎ و‏‎ تفنگسازي‌‏‎ و‏‎ توپ‌ريزي‌‏‎ ماشينهاي‌‏‎
پرداخت‌‏‎ عشرت‌‏‎ و‏‎ عيش‌‏‎ به‌‏‎ سرانجام‌‏‎ اما‏‎.‎راه‌آهن‌‏‎ و‏‎ بافي‌‏‎ پارچه‌‏‎
اين‌‏‎ كه‌‏‎ است‌‏‎ مشهور‏‎.‎كرد‏‎ محول‌‏‎ وزيران‌‏‎ به‌‏‎ را‏‎ كشور‏‎ اوضاع‌‏‎ و‏‎
.”نيست‌‏‎ عزت‌‏‎ شايسته‌‏‎ و‏‎ است‌‏‎ ذلت‌‏‎ مستحق‌‏‎ ملت‌‏‎ اين‌‏‎”:‎اوست‌‏‎ از‏‎ گفته‌‏‎
كردستان‌‏‎ اجتماعي‌‏‎ /سياسي‌‏‎ ساختار‏‎ در‏‎ دخيل‌‏‎ عناصر‏‎ ديگر‏‎ از‏‎ -‎‏‏2‏‎
عهد‏‎ تا‏‎ صفويه‌‏‎ دوران‌‏‎ از‏‎ بويژه‌‏‎ شاهي‌ ، ‏‎ ستم‌‏‎ عصر‏‎ در‏‎ ايران‌‏‎
است‌‏‎ بوده‌‏‎ كردستان‌‏‎ شهرهاي‌‏‎ و‏‎ ولايات‌‏‎ داخلي‌‏‎ منازعات‌‏‎ قاجار ، ‏‎
براي‌‏‎.‎آنها‏‎ مخالفان‌‏‎ و‏‎ حاكمان‌‏‎ بين‌‏‎ قدرت‌‏‎ انحصار‏‎ و‏‎ حفظ‏‎ سر‏‎ بر‏‎
كردستان‌‏‎ والي‌‏‎ اول‌‏‎ امان‌الله‌خان‌‏‎ حكمراني‌‏‎ از‏‎ قبل‌‏‎ تا‏‎ نمونه‌‏‎
سياست‌‏‎ بر‏‎ كردستان‌‏‎ وكالت‌‏‎ خاندان‌‏‎ -‎توابع‌‏‎ و‏‎ سنندج‌‏‎ -اردلان‌‏‎
به‌‏‎ امان‌الله‌خان‌‏‎ انتصاب‏‎ از‏‎ پس‌‏‎ اما‏‎.داشت‌‏‎ تسلط‏‎ منطقه‌‏‎ اين‌‏‎
كشمكش‌‏‎ يك‌‏‎ طي‌‏‎ قمري‌ ، ‏‎ هجري‌‏‎ سال‌ 1217‏‎ در‏‎ كردستان‌‏‎ واليگري‌‏‎
وكيل‌‏‎ بيگ‌‏‎ فتحعلي‌‏‎ سياسي‌ ، ‏‎ منازعه‌‏‎ و‏‎ شديد‏‎ سركوب‏‎ و‏‎ وخشونت‌‏‎
قتل‌‏‎ به‌‏‎ والي‌‏‎ فرمان‌‏‎ به‌‏‎ سپس‌‏‎ و‏‎ محو‏‎ سياست‌‏‎ صحنه‌‏‎ از‏‎ كردستان‌‏‎
تاريخ‌نويس‌‏‎ و‏‎ شاعره‌‏‎ مستوره‌‏‎ به‌‏‎ ملقب‏‎ ماه‌شرف‌خانم‌‏‎رسيد‏‎
امان‌‏‎”:‎مي‌نويسد‏‎ زمينه‌‏‎ همين‌‏‎ در‏‎ اردلان‌‏‎ تاريخ‌‏‎ كتاب‏‎ در‏‎ كرد‏‎
والد‏‎ بيگ‌‏‎ فتحعلي‌‏‎ به‌‏‎ را‏‎ اردلان‌‏‎ وكالت‌‏‎ منصب‏‎ والي‌ ، ‏‎ خان‌‏‎ الله‌‏‎
.داد‏‎ جاي‌‏‎ پدرش‌‏‎ جاي‌‏‎ به‌‏‎ فرموده‌‏‎ تفويض‌‏‎ و‏‎ واگذار‏‎ محمدرشيدبيگ‌‏‎
اهالي‌‏‎ بر‏‎ كلي‌‏‎ به‌‏‎ بود‏‎ سالها‏‎ كه‌‏‎ اسلاف‌‏‎ شيوه‌‏‎ به‌‏‎ نيز‏‎ ايشان‌‏‎
صاحب‏‎ آن‌‏‎ عهد‏‎ در‏‎ بودند ، ‏‎ آمده‌‏‎ حكمران‌‏‎ و‏‎ مسلط‏‎ سنندج‌‏‎ كردستان‌‏‎
آن‌‏‎ كه‌‏‎ آنجا‏‎ از‏‎ گيرند ، ‏‎ پيش‌‏‎ را‏‎ پيش‌‏‎ شيوه‌‏‎ تا‏‎ خواستند‏‎ دولت‌‏‎
صفاتي‌‏‎ استعداد‏‎ و‏‎ ذاتي‌‏‎ جوهر‏‎ وجود‏‎ با‏‎ را‏‎ جاه‌‏‎ و‏‎ عز‏‎ با‏‎ خديو‏‎
مهتر‏‎ و‏‎ كهتر‏‎ ومصلحت‌‏‎ شور‏‎ و‏‎ ديگر‏‎ كسان‌‏‎ تدبير‏‎ براي‌‏‎ احتياجي‌‏‎
جهت‌‏‎ بدين‌‏‎ نمي‌فرمودند ، ‏‎ ايشان‌‏‎ به‌‏‎ قول‌‏‎ به‌‏‎ مبالاتي‌‏‎ پر‏‎ نبود ، ‏‎
امر‏‎ در‏‎ اختلال‌‏‎ صدد‏‎ در‏‎ خود‏‎ برادرهاي‌‏‎ باتفاق‌‏‎ بيگ‌‏‎ فتحعلي‌‏‎
عاقبت‌‏‎.‎.‎.نهادند‏‎ ناملايم‌‏‎ حركتهاي‌‏‎ بناي‌‏‎ افتاده‌ ، ‏‎ امارت‌‏‎
شعبان‌المعظم‌‏‎ شهر‏‎ سلخ‌‏‎ در‏‎ و‏‎ شد‏‎ پاره‌‏‎ والي‌‏‎ شكيبايي‌‏‎ رشته‌‏‎
به‌‏‎ برادرانش‌‏‎ از‏‎ نفر‏‎ سه‌‏‎ دو‏‎ رابا‏‎ بيگ‌‏‎ فتحعلي‌‏‎ سنه‌ 1217‏‎
پشت‌‏‎ در‏‎ تا‏‎ نمود‏‎ امر‏‎ را‏‎ خواص‌‏‎ و‏‎ طلبيده‌‏‎ خلوت‌‏‎ به‌‏‎ بازي‌‏‎ بهانه‌‏‎
بعد‏‎ و‏‎ نموده‌‏‎ راپنهان‌‏‎ خود‏‎ مسلح‌‏‎ مكمل‌‏‎ صندوقخانه‌ها‏‎ و‏‎ پرده‌‏‎
باشند‏‎ ريخته‌‏‎ ايشان‌‏‎ سر‏‎ بر‏‎ اجتماعي‌‏‎ بهيات‌‏‎ حضرت‌‏‎ آن‌‏‎ اشاره‌‏‎ از‏‎
و‏‎ آمدند‏‎ مقيد‏‎ پريشاني‌‏‎ سلطه‌‏‎ در‏‎ آنها‏‎ جميع‌‏‎.‎.‎طريق‌‏‎ بدين‌‏‎ و‏‎
قتل‌‏‎ به‌‏‎..‎را‏‎ بيگ‌‏‎ نصرالله‌‏‎ و‏‎ بيگ‌‏‎ فتحعلي‌‏‎ اول‌‏‎ شب‏‎ همان‌‏‎
“.آورده‌‏‎
اجتماعي‌‏‎ / سياسي‌‏‎ ساختار‏‎ در‏‎ موءثر‏‎ عناصر‏‎ و‏‎ عوامل‌‏‎ ساير‏‎ -‎‏‏3‏‎
:از‏‎ است‌‏‎ عبارت‌‏‎ ستم‌شاهي‌‏‎ عصر‏‎ در‏‎ ايران‌‏‎ كردستان‌‏‎
حاكم‌‏‎ كرد‏‎ خاندانهاي‌‏‎ در‏‎ قدرت‌‏‎ كسب‏‎ سر‏‎ بر‏‎ داخلي‌‏‎ رقابت‌‏‎ -‎يك‌‏‎
برادرش‌‏‎ و‏‎ خان‌‏‎ غلامشاه‌‏‎ بين‌‏‎ رقابت‌‏‎:‎نمونه‌‏‎ براي‌‏‎ كردستان‌ ، ‏‎ بر‏‎
كردستان‌‏‎ واليگري‌‏‎ منصب‏‎ تصاحب‏‎ سر‏‎ بر‏‎ اردلان‌‏‎ رضاقلي‌خان‌‏‎
.اردلان‌‏‎
بر‏‎ سنگين‌‏‎ مالياتهاي‌‏‎ تحميل‌‏‎ عمومي‌ ، ‏‎ فاقه‌‏‎ و‏‎ فقر‏‎ وجود‏‎ -دو‏‎
.منطقه‌‏‎ خوانين‌‏‎ و‏‎ محلي‌‏‎ حكام‌‏‎ اجحاف‌‏‎ و‏‎ مردم‌‏‎
از‏‎ برخي‌‏‎ زندگي‌‏‎ در‏‎ هرزگي‌‏‎ و‏‎ عياشي‌‏‎ فجورو‏‎ و‏‎ فسق‌‏‎ رواج‌‏‎ -سه‌‏‎
.ايران‌‏‎ كردستان‌‏‎ منتقدين‌‏‎ و‏‎ حاكمان‌‏‎ و‏‎ واليان‌‏‎
حكام‌‏‎ و‏‎ واليان‌‏‎ عموم‌‏‎ نزد‏‎ در‏‎ استبدادي‌‏‎ رويه‌‏‎ استمرار‏‎ -‎چهار‏‎
رويه‌هاي‌‏‎ تحكيم‌‏‎ و‏‎ قرن‌‏‎ دو‏‎ از‏‎ بيش‌‏‎ فاصله‌‏‎ در‏‎ كردستان‌‏‎
.حكومتي‌‏‎ ظالمانه‌‏‎
فجور‏‎ و‏‎ فسق‌‏‎ و‏‎ جور‏‎ و‏‎ ظلم‌‏‎ و‏‎ فاقه‌‏‎ و‏‎ فقر‏‎ گسترش‌‏‎ نمونه‌ ، ‏‎ براي‌‏‎
كه‌‏‎ رسيد‏‎ حدي‌‏‎ به‌‏‎ اردلان‌‏‎ كردستان‌‏‎ والي‌‏‎ غلامشاه‌خان‌‏‎ عهد‏‎ در‏‎
فرمان‌‏‎ طي‌‏‎ و‏‎ ساخت‌‏‎ آشفته‌‏‎ نيز‏‎ را‏‎ ناصرالدينشاه‌‏‎ سنگين‌‏‎ خواب‏‎
دلجويي‌‏‎ به‌‏‎ امر‏‎ و‏‎ راتوبيخ‌‏‎ والي‌‏‎ امان‌الله‌خان‌‏‎ شديداللحني‌ ، ‏‎
اين‌‏‎ سند‏‎ كه‌‏‎ نمود‏‎ آنان‌‏‎ از‏‎ تعديات‌‏‎ سريع‌‏‎ رفع‌‏‎ و‏‎ مردم‌‏‎ از‏‎
.زمينه‌‏‎ اين‌‏‎ در‏‎ است‌‏‎ قضاوت‌‏‎ ملاك‌‏‎ بهترين‌‏‎ تاريخي‌‏‎ فرمان‌‏‎
كردستان‌‏‎ فوق‌‏‎ اجتماعي‌‏‎ /سياسي‌‏‎ اوضاع‌‏‎ استمرار‏‎ بدينگونه‌ ، ‏‎
تا‏‎ و‏‎ داشت‌‏‎ نگه‌‏‎ عقبماندگي‌‏‎ و‏‎ محروميت‌‏‎ نهايت‌‏‎ در‏‎ را‏‎ ايران‌‏‎
اوضاع‌‏‎ چنين‌‏‎ اوج‌‏‎ در‏‎يافت‌‏‎ ادامه‌‏‎ نيز‏‎ آن‌‏‎ از‏‎ پس‌‏‎ سالها‏‎
ايران‌‏‎ مشروطيت‌‏‎ نهضت‌‏‎ قاجار ، ‏‎ عهد‏‎ اواخر‏‎ در‏‎ نابهنجاري‌‏‎
نويد‏‎ و‏‎ دريد‏‎ ديگري‌‏‎ از‏‎ پس‌‏‎ يكي‌‏‎ را‏‎ سده‌ها‏‎ تاريك‌‏‎ پرده‌هاي‌‏‎
بويژه‌‏‎ و‏‎ ايرانيان‌‏‎ جان‌‏‎ گوش‌‏‎ در‏‎ را‏‎ اجتماعي‌‏‎ عدالت‌‏‎ و‏‎ آزادي‌‏‎
.نمود‏‎ طنين‌انداز‏‎ كردستان‌‏‎ مردم‌‏‎
آن‌‏‎ نشانگر‏‎ ايران‌ ، ‏‎ در‏‎ پيشين‌‏‎ سده‌هاي‌‏‎ ايستاي‌‏‎ تاريخ‌‏‎ بررسي‌‏‎
هزارساله‌‏‎ عصبيت‌‏‎ از‏‎ خود‏‎ كه‌‏‎ ستم‌شاهي‌‏‎ استبداد‏‎ كه‌‏‎ است‌‏‎
;انجماد‏‎ فرايند‏‎ است‌ ، ‏‎ گرفته‌‏‎ نشات‌‏‎ ايران‌‏‎ اجتماعي‌‏‎ ساختار‏‎
به‌وجود‏‎ را‏‎ ايراني‌‏‎ قومي‌‏‎ هويتهاي‌‏‎ امحاي‌‏‎ و‏‎ استحاله‌‏‎ ;مسخ‌‏‎
اينرو ، ‏‎ و‏‎ نموده‌‏‎ فعال‌تر‏‎ را‏‎ پروسه‌ها‏‎ اين‌‏‎ تدريج‌‏‎ به‌‏‎ و‏‎ آورده‌‏‎
زده‌‏‎ دامن‌‏‎ ايران‌‏‎ در‏‎ ملي‌‏‎ و‏‎ قومي‌‏‎ هويت‌‏‎ دامن‌‏‎ دراز‏‎ بحران‌‏‎ به‌‏‎
ايران‌شناسي‌ ، ‏‎ /كردستان‌شناسي‌‏‎ پژوهشهاي‌‏‎ و‏‎ مطالعات‌‏‎.‎است‌‏‎
كردستان‌‏‎ معاصر‏‎ سياسي‌‏‎ /اجتماعي‌‏‎ تاريخ‌‏‎ زمينه‌‏‎ در‏‎ بويژه‌‏‎
ايراني‌ ، ‏‎ اقوام‌‏‎ فرهنگي‌‏‎ ساختار‏‎ كه‌‏‎ است‌‏‎ آن‌‏‎ از‏‎ حاكي‌‏‎ ايران‌ ، ‏‎
و‏‎ ايلي‌‏‎ تعصبات‌‏‎ و‏‎ خودكامگي‌‏‎ از‏‎ زمينه‌اي‌‏‎ بر‏‎ كردان‌ ، ‏‎ جمله‌‏‎ از‏‎
نيز‏‎ و‏‎ ستم‌شاهي‌ ، ‏‎ عصر‏‎ سلاطين‌‏‎ تيولداري‌‏‎ استثمارگر‏‎ نظام‌‏‎
از‏‎ ناشي‌‏‎ فرهنگي‌‏‎ اختناق‌‏‎ و‏‎ محلي‌‏‎ مستبد‏‎ حاكمان‌‏‎ اجحاف‌‏‎
استمرار‏‎ علت‌‏‎ به‌‏‎ و‏‎ گرفته‌‏‎ شكل‌‏‎ مطلق‌ ، ‏‎ محروميت‌‏‎ و‏‎ عقبماندگي‌‏‎
تاريخيت‌‏‎ وقوع‌‏‎ ملي‌ ، ‏‎ و‏‎ قومي‌‏‎ هويت‌‏‎ بحران‌‏‎ يافتن‌‏‎ تشديد‏‎ و‏‎
ايراني‌‏‎ اقوام‌‏‎ ملي‌‏‎ و‏‎ قومي‌‏‎ هويتهاي‌‏‎ احراز‏‎ و‏‎ ايران‌‏‎ تاريخ‌‏‎
.است‌‏‎ نيافته‌‏‎ تحقق‌‏‎
در‏‎ قانوني‌‏‎ محدوديتهاي‌‏‎ وايجاد‏‎ ايران‌‏‎ در‏‎ مشروطيت‌‏‎ نهضت‌‏‎ ظهور‏‎
ملي‌‏‎ شوراي‌‏‎ مجلس‌‏‎ سوي‌‏‎ از‏‎ پادشاه‌ ، ‏‎ بي‌پايان‌‏‎ اقتدارات‌‏‎ حيطه‌‏‎
تاريخ‌‏‎ تاريخيت‌‏‎ تحقق‌‏‎ آغازين‌‏‎ سرفصل‌‏‎ قاجار ، ‏‎ دوره‌‏‎ اواخر‏‎ در‏‎
اين‌‏‎ البته‌‏‎ كه‌‏‎ مي‌گردد‏‎ تلقي‌‏‎ ايرانيان‌‏‎ اجتماعي‌‏‎ /سياسي‌‏‎
زمينه‌‏‎ در‏‎ ثمربخشي‌‏‎ و‏‎ قبول‌‏‎ قابل‌‏‎ موءخره‌‏‎ به‌‏‎ چند‏‎ هر‏‎ مقدمه‌‏‎
دستاورد‏‎ مهمترين‌‏‎ اما‏‎ نگرديد ، ‏‎ منجر‏‎ اجتماعي‌‏‎ /سياسي‌‏‎ توسعه‌‏‎
صحه‌‏‎ خويش‌‏‎ ملي‌‏‎ هويت‌‏‎ بر‏‎ ايراني‌‏‎ اقوام‌‏‎ كه‌‏‎ بود‏‎ اين‌‏‎ آن‌‏‎
اين‌‏‎ در‏‎.يافتند‏‎ دست‌‏‎ مشتركي‌‏‎ تاريخي‌‏‎ تجربه‌‏‎ به‌‏‎ و‏‎ گذاردند‏‎
مشروطيت‌‏‎ نهضت‌‏‎ با‏‎ ايراني‌‏‎ كردان‌‏‎ ايران‌ ، ‏‎ تاريخ‌‏‎ از‏‎ برهه‌‏‎
وبا‏‎ پيوستند‏‎ مشروطه‌خواهي‌‏‎ جنبش‌‏‎ به‌‏‎ و‏‎ گشتند‏‎ همراه‌‏‎ و‏‎ همگام‌‏‎
با‏‎ نيز‏‎ و‏‎ ولايتي‌‏‎ و‏‎ ايالتي‌‏‎ علني‌‏‎ و‏‎ سري‌‏‎ انجمنهاي‌‏‎ تشكيل‌‏‎
با‏‎ همراه‌‏‎ بيانيه‌ ، ‏‎ و‏‎ اعلاميه‌‏‎ و‏‎ روزنامه‌‏‎ چندين‌‏‎ دادن‌‏‎ انتشار‏‎
خويش‌‏‎ ملي‌‏‎ هويت‌‏‎ احقاق‌‏‎ راستاي‌‏‎ در‏‎ ايراني‌ ، ‏‎ اقوام‌‏‎ ديگر‏‎
قومي‌‏‎ هويت‌‏‎ بحران‌‏‎ نيز ، ‏‎ مقطع‌‏‎ اين‌‏‎ در‏‎ اما‏‎.‎ورزيدند‏‎ اهتمام‌‏‎
هر‏‎ ماند ، ‏‎ جاي‌‏‎ بر‏‎ همچنان‌‏‎ -كرد‏‎ قوم‌‏‎ جمله‌‏‎ از‏‎ -‎ايراني‌‏‎ اقوام‌‏‎
و‏‎ مشروطه‌‏‎ قيام‌‏‎ شدن‌‏‎ سركوب‏‎ با‏‎ نيز‏‎ آنان‌‏‎ ملي‌‏‎ هويت‌‏‎ كه‌‏‎ چند‏‎
هويت‌‏‎ سرنوشت‌‏‎ به‌‏‎ سرانجام‌‏‎ محمدعليشاه‌ ، ‏‎ عصر‏‎ در‏‎ استبداد‏‎ ظهور‏‎
.گرديد‏‎ دچار‏‎ قوميشان‌‏‎
پايان بخش اول‌‏‎
دارد‏‎ ادامه‌‏

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

10 − 2 =